Τμήμα Γεωλογίας

Γεωλογία τεχνικών έργων και περιβάλλον

Σχολή  ΘΕΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ
Τμήμα  ΓΕΩΛΟΓΙΑΣ
Επίπεδο σπουδών  ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ
Κατηγορία μαθήματος  Υποχρεωτικό
Διδάσκων  Ν. Σαμπατακάκης, Καθηγητής, Ν. Δεπούντης, Επίκ. Καθηγητής
Κωδικός μαθήματος  GEO_802
Εξάμηνο σπουδών  6o
Τίτλος μαθήματος  Γεωλογία τεχνικών έργων και περιβάλλον
Αυτοτελείς διδακτικές δραστηριότητες  Διαλέξεις , Εργαστηριακές Ασκήσεις, Ασκήσεις πεδίου  
Εβδομαδιαίες ώρες διδασκαλίας  2Δ, 2ΕΡΓ, 1ΑΠ
Πιστωτικές μονάδες  6
Τύπος μαθήματος  Επιστημονικής Περιοχής (Γεωλογία) και Ανάπτυξης Δεξιοτήτων (Τεχνικά Έργα και Περιβάλλον)
Προαπαιτούμενα μαθήματα  Κανένα. Είναι επιθυμητό ο φοιτητής να έχει τις βασικές γνώσεις Τεχνικής Γεωλογίας
Γλώσσα διδασκαλίας & εξετάσεων  Ελληνική. Η διδασκαλία μπορεί να γίνει και στην Αγγλική στην περίπτωση παρουσίας αλλοδαπών φοιτητών
Το μάθημα προσφέρεται σε φοιτητές Erasmus  ΝΑΙ (στην Αγγλική)
Ηλεκτρονική σελίδα μαθήματος (url)  https://eclass.upatras.gr/courses/GEO349/
Μαθησιακά αποτελέσματα

Το μάθημα δίνει τη θεωρητική και αντικειμενική γνώση που σχετίζεται με την αναγνώριση και περιγραφή των τεχνικογεωλογικών συνθηκών που οριοθετούν και καθορίζουν το σχεδιασμό των τεχνικών έργων και την «εναρμόνισή» τους με το περιβάλλον. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην επιλογή και τον ασφαλή προσδιορισμό των πλέον «κρίσιμων» παραμέτρων που θα επηρεάσουν την κατασκευή και τη λειτουργικότητά τους.

Ο φοιτητής κατέχει νοητικές και πρακτικές δεξιότητες και έχει τη δυνατότητα:

  • Αξιοποίησης τεχνογνωσίας για την εκτίμηση των φυσικών - μηχανικών παραμέτρων των βράχων (βραχώδους υλικού και βραχομάζας) μέσω εργαστηριακών και επιτόπου μεθοδολογιών και προσομοιώσεων (χρήση κατάλληλων μεθόδων, υλικών και οργάνων)
  • Εφαρμογής γνώσεων και δημιουργικής σκέψης για την επίλυση προβλημάτων και την πραγματοποίηση τεχνικών επιλογών σε κρίσιμα θέματα μελέτης και κατασκευής τεχνικών έργων (προστασία πρανών, υποστήριξη σηράγγων, στεγανοποίηση φραγμάτων κ.λπ.)

 Επίσης ο φοιτητής στο εργασιακό περιβάλλον έχει την ικανότητα να ανταποκριθεί:

  • με επάρκεια στη διεπιστημονικότητα που απαιτούν τα τεχνικά έργα (μελέτη - κατασκευή)
  • με υπευθυνότητα και αξιοπιστία στην περίπτωση αυτόνομης απασχόλησης
Γενικές Ικανότητες
  • Αναζήτηση, ανάλυση και σύνθεση δεδομένων και πληροφοριών, με τη χρήση και των απαραίτητων τεχνολογιών
  • Λήψη αποφάσεων
  • Προσαρμογή σε νέες καταστάσεις
  • Εργασία σε διεπιστημονικό περιβάλλον 
Περιεχόμενο μαθήματος
  1. Μηχανική συμπεριφορά βραχομάζας: συστήματα ταξινόμησης βραχομάζας RMR και Q, γεωλογικός δείκτης αντοχής GSI. Εφαρμογές στην κατασκευή σηράγγων, πρανών και θεμελιώσεων τεχνικών έργων
  2. Κατολισθήσεις: ονοματολογία και ταξινόμηση, παράγοντες που συμβάλλουν στην εκδήλωσή τους, μέτρα προστασίας και σταθεροποίησης
  3. Φράγματα: ταξινόμηση, συναφή – συνοδά έργα, κριτήρια σχεδιασμού και επιλογής θέσης, τεχνικογεωλογικές απαιτήσεις κατασκευής, στεγανοποίηση ταμιευτήρα, ενόργανη παρακολούθηση
  4. Υπόγεια έργα – σήραγγες: μεταβολή - κατανομή τάσεων κατά τη διάνοιξη, γεωλογικές συνθήκες και διάνοιξη, μηχανισμοί θραύσης και παραμόρφωσης περιβάλλουσας βραχομάζας, μέθοδοι κατασκευής και μέτρα υποστήριξης, μέθοδος ΝΑΤΜ και μέθοδος TBM.
  5. Εργαστηριακές δοκιμές βραχωδών σχηματισμών (Βραχομηχανικής) σύμφωνα με τις πρότυπες προδιαγραφές  ASTM, ISRM και Ε103-84
  6. Ασκήσεις πεδίου στην ταξινόμηση βραχομάζας για το σχεδιασμό υπόγειων τεχνικών έργων - επίσκεψη σε τεχνικά έργα.
Τρόπος παράδοσης  Πρόσωπο με πρόσωπο (στην τάξη)
Χρήση τεχνολογιών πληροφορίας & επικοινωνιών
  • Χρήση Τεχνολογιών Πλήροφορίας και Επικοινωνίας (power point) στη διδασκαλία
  • Ηλεκτρονική Παράδοση των Εργαστηριακών Ασκήσεων σε αρχεια pdf ατομικά σε κάθε φοιτητή, σε εβδομαδιαία βάση, δύο (2) ημέρες πριν την εκπαιδευτική διαδικασία, μετά από την αρχική εγγραφή του στην ιστοσελίδα του Εργαστηρίου Τεχνικής Γεωλογίας με χρήση ατομικού κωδικού πρόσβασης.
  • Υποστήριξη Μαθησιακής διαδικασίας και Διάχυση του εκπαιδευτικού υλικού μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας  e_class
Οργάνωση διδασκαλίας  
Δραστηριότητα Φόρτος Εργασίας Εξαμήνου
 Διαλέξεις  2×13=26
Εργαστηριακή Άσκηση (13 ασκήσεις): Ασκήσεις εκτέλεσης και εξαγωγής αποτελεσμάτων σε: (α) Εργαστηριακές δοκιμές σε βράχους (Βραχομηχανικής), και (β) επιτόπου μετρήσεις στη βραχόμαζα για τη σύνταξη γεωτεχνικών μελετών 2×13=26
Ασκήσεις Πεδίου σε τεχνικά έργα (ομαδικές εργασίες εξάσκησης) 13
 Μελέτη (μη καθοδηγούμενη)  85
 Σύνολο μαθήματος  150
 Αξιολόγηση φοιτητών

Ι) Αξιολόγηση Εργαστηριακών Ασκήσεων και Ασκήσεων Πεδίου (30%):

(α) Κάθε Εργαστηριακή Άσκηση παραδίδεται επιλυμένη την επόμενη εβδομάδα από την εκπαιδευτική της διαδικασία, διορθώνεται, βαθμολογείται και επιστρέφεται στο φοιτητή. Οι Ασκήσεις Πεδίου παραδίδονται αμέσως μετά την ολοκλήρωση της εκπαιδευτικής διαδικασίας. Υπολογίζεται ο μέσος όρος  όλων των ασκήσεων (α)

(β) γραπτή τελική εξέταση που περιλαμβάνει  την επίλυση εργαστηριακών ασκήσεων

Τελική Αξιολόγηση (I) = (α)*9% + (β)*21%

ΙΙ) Γραπτή Τελική Εξέταση Μαθήματος (70%):

Δέκα (10) Ερωτήσεις Σύντομης Απάντησης
Προτεινόμενη βιβλιογραφία
  1. Γεωλογία Τεχνικών Έργων (2007). Γ. Κούκης, Ν. Σαμπατακάκης Εκδόσεις Παπασωτηρίου, σελ. 575.
  2. Engineering Geology. Principle and practice (2009). D.G. Price, Springer.
  3. Engineering Geology (2007). F.G. Bell. Second edition. B.H.
  4. Practical Rock Engineering. E. Hoek.  https://www.rocscience.com/documents/hoek/corner/Practical-Rock-Engineering-Full-Text.pdf

-Συναφή επιστημονικά περιοδικά:

  • Bulletin of Engineering Geology and the Environment. Springer
  • Engineering Geology. Elsevier.
  • Geotechnical and Geological Engineering. Springer