• Αρχική
  • Εκπαίδευση - Τμήμα Γεωλογίας Σχολή Θετικών Επιστημών, Department of Geology, University of Patras

ΑΝΑΜΟΡΦΩΜΕΝΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΠΣ) ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΓΕΩΛΟΓΙΑΣ
(Αφορά εισαχθέντες από το ακαδημαϊκό έτος 2018-2019 και έπειτα)

Ο τρόπος με τον οποίο είναι δομημένο το νέο ΠΠΣ οδηγεί τους φοιτητές που θα το παρακολουθήσουν στην ομαλή μετάβαση τους στα διάφορα στάδια σπουδών. Το ΠΠΣ αποτελείται από τρεις κύκλους μαθημάτων. Ο πρώτος κύκλος κατά το πρώτο έτος των σπουδών αποτελείται από μαθήματα υποβάθρου, ο δεύτερος κατά το δεύτερο και τρίτο έτος των σπουδών από μαθήματα εμβάθυνσης και ο τρίτος κατά το τέταρτο και τελευταίο έτος από μαθήματα ειδίκευσης. 

Στον πρώτο κύκλο οι φοιτητές διδάσκονται καταρχήν υποχρεωτικά βασικά μαθήματα των Θετικών Επιστημών όπως Χημεία, Φυσική και Μαθηματικά-Στατιστική, εισαγωγικά μαθήματα Γεωλογίας (πχ. Πλανήτης Γη, Ορυκτολογία Ι, Χαρτογραφία και Εισαγωγή στα ΓΣΠ) αλλά και βασικά μαθήματα υποβάθρου (Μηχανική των Ωκεανών, Γεωμορφολογία, Ορυκτολογία ΙΙ και Εξέλιξη του Έμβιου Κόσμου – Παλαιοντολογία). Παράλληλα προσφέρονται και κάποια υποχρεωτικά επιλογής μαθήματα, όπως παιδαγωγικά μαθήματα, Ορολογία της Γεωλογίας στα Αγγλικά, και εισαγωγικά μαθήματα Βιολογίας και εφαρμογών Η/Υ στη Γεωλογία. Τέλος, είναι υποχρεωτική η παρακολούθηση του σεμιναριακού μαθήματος "Σπουδές στο Τμήμα Γεωλογίας" που παρέχει οδηγίες για το πρόγραμμα σπουδών και την εκπαιδευτική λειτουργία, για την παρουσία των φοιτητών στους εργαστηριακούς χώρους και στις ασκήσεις υπαίθρου, καθώς και για την ασφάλεια και την υγιεινή. Με τα μαθήματα αυτά οι φοιτητές εισάγονται στα αντικείμενα της Γεωλογίας και αποκτούν το απαραίτητο γνωστικό υπόβαθρο για να συνεχίσουν στον επόμενο κύκλο.

Στον δεύτερο κύκλο περιλαμβάνονται τόσο υποχρεωτικά μαθήματα όσο και υποχρεωτικά επιλογής με τα οποία οι φοιτητές εμβαθύνουν ουσιαστικά στην επιστήμη της Γεωλογίας, ενώ αποκτούν και επαφή με την ύπαιθρο μέσω των ασκήσεων υπαίθρου εφαρμόζοντας στην πράξη τη γνώση που αποκόμισαν από τη θεωρεία και τις εργαστηριακές ασκήσεις των μαθημάτων.

Ο τρίτος και τελευταίος κύκλος περιλαμβάνει τέσσερα υποχρεωτικά μαθήματα τα οποία απαιτούν για την κατανόηση τους τη γνώση πολλών αντικείμενων της Γεωλογίας και σύνθεση  όπως η Γεωλογία Ελλάδας και με τα οποία ολοκληρώνεται η εμβάθυνση στην επιστήμη της Γεωλογίας και για το λόγο αυτό τοποθετούνται στον τελευταίο κύκλο, ενώ πραγματοποιούνται και δύο συνθετικές ασκήσεις υπαίθρου. Επίσης, στον κύκλο αυτό περιλαμβάνεται και ένας μεγάλος αριθμός από μαθήματα επιλογής, τα οποία βοηθούν τους φοιτητές να εξειδικευτούν περισσότερο στα διάφορα επιμέρους γνωστικά αντικείμενα της Γεωλογίας.

Κατά το τελευταίο έτος οι φοιτητές επιλέγουν υποχρεωτικά την Πτυχιακή Εργασία, η εκπόνηση της οποίας πρέπει να ολοκληρωθεί το πολύ έως και τον Σεπτέμβριο του 6ου έτους. Η δήλωση της Πτυχιακής Εργασίας είναι δυνατή μόνο εφόσον ο φοιτητής έχει συμπληρώσει 120 ECTS κατά τα τρία πρώτα έτη σπουδών. Η δήλωση της Πτυχιακής Εργασίας μπορεί να γίνει και μετά την ολοκλήρωση της τετραετούς φοίτησης του φοιτητή (δηλ. και κατά το 5ο έτος), θα πρέπει ωστόσο να έχει ολοκληρωθεί η εκπόνησή της κατά μέγιστο μέχρι τον Σεπτέμβριο του 6ου έτους. Στην περίπτωση που η εκπόνηση της Πτυχιακής Εργασίας δεν ολοκληρωθεί εντός του παραπάνω προβλεπόμενου χρονικού διαστήματος, το Ψηφιακό Άλμα την διαγράφει και ο φοιτητής θα πρέπει να την αντικαταστήσει με κατ'επιλογήν μαθήματα ισοδύναμου αριθμού ECTS, δηλαδή με επιπλέον έξι κατ’ επιλογήν μαθήματα (τρία ανά εξάμηνο) πέραν εκείνων που προβλέπονται από το πρόγραμμα. Επισημαίνεται ότι ο μέγιστος αριθμός πτυχιακών εργασιών που μπορεί να επιβλέπει ο κάθε διδάσκων (μέλος ΔΕΠ) είναι μέχρι έξι (6) ανά ακαδημαϊκό έτος.

Οι φοιτητές εκπαιδεύονται στην ερευνητική μεθοδολογία καθώς και στη δεοντολογία μέσα από την πραγματοποίηση ερευνητικών μελετών που τους ανατίθενται στη διάρκεια των σπουδών τους στο πλαίσιο διαφόρων μαθημάτων (υποχρεωτικών ή/και επιλογής υποχρεωτικών) καθώς και στο πλαίσιο των Ασκήσεων Υπαίθρου. Επιπλέον το αναμορφωμένο ΠΠΣ περιλαμβάνει στο Γ’ έτος προαιρετικό σεμιναριακό μάθημα με τίτλο «Σεμινάριο συγγραφής επιστημονικών εργασιών και σύνταξης βιογραφικού σημειώματος» που σκοπό έχει μεταξύ άλλων να παρέχει στους φοιτητές τα απαραίτητα εφόδια και εργαλεία που είναι απαραίτητα ώστε να μπορούν να διαχειρίζονται την επιστημονική πληροφορία και να παρουσιάζουν τα αναλυτικά δεδομένα με τρόπο έγκυρο και επιστημονικό. Επίσης μεγάλο μέρος των ανατιθέμενων πτυχιακών εργασιών συνδέεται με ερευνητικά έργα που διεξάγουν μέλη ΔΕΠ του Τμήματος, παρέχοντας έτσι στους προπτυχιακούς φοιτητές τη δυνατότητα να γνωρίσουν εκ του σύνεγγυς όλες τις παραμέτρους, τεχνικές και επιστημονικές που αφορούν ένα ερευνητικό πρόγραμμα, προετοιμάζοντάς τους για την μελλοντική έξοδό τους στην αγορά εργασίας και στη συμμετοχή τους ως ερευνητικό δυναμικό σε ανάλογα ερευνητικά προγράμματα.

Στα υποχρεωτικά μαθήματα του αναμορφωμένου ΠΠΣ περιλαμβάνονται οκτώ (8) εξαμηνιαίες ασκήσεις υπαίθρου συνολικής διάρκειας 41 ημερών, εκ των οποίων οι φοιτητές υποχρεούνται να παρακολουθήσουν με φυσική παρουσία κατ’ ελάχιστον το 27 ημέρες. Οι Ασκήσεις Υπαίθρου διεξάγονται σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 53 του Εσωτερικού Κανονισμού του Πανεπιστημίου Πατρών (ΦΕΚ 1062/14-7-2004). Για όσες ασκήσεις υπαίθρου δεν παρακολουθούν με φυσική παρουσία, οι φοιτητές οφείλουν την προετοιμασία και υποβολή σχετικής μελέτης εξαμήνου που τους ανατίθεται από τον εκάστοτε συντονιστή της Άσκησης Υπαίθρου και την παρουσίαση των αποτελεσμάτων τους ενώπιον εξεταστικής επιτροπής που αποτελείται από τον συντονιστή της Άσκησης Υπαίθρου και όσα μέλη ΔΕΠ συμμετέχουν σε αυτή. Οι φοιτητές δύναται επιπλέον να συμμετάσχουν σε Ασκήσεις Υπαίθρου που πραγματοποιούνται σε ορισμένα από τα κατ’ επιλογήν μαθήματα του ΠΠΣ. Το σύνολο των ημερών υπαίθρου που πιστώνονται οι φοιτητές ανάλογα με τη συμμετοχή τους σε αυτές, διατηρείται σε ειδικό ψηφιακό αρχείο που τηρείται στην Γραμματεία του Τμήματος και το οποίο στην αρχή κάθε εξαμήνου κοινοποιείται στους συντονιστές των Ασκήσεων Υπαίθρου ώστε να συνυπολογίζεται στην διαδικασία επιλογής φοιτητών που θα συμμετάσχουν στην κάθε άσκηση υπαίθρου. Η διαδικασία επιλογής είναι απαραίτητη καθόσον το Τμήμα υποδέχεται συνήθως τουλάχιστον το τριπλάσιο αριθμό φοιτητών από εκείνον που δύναται να φιλοξενήσει. Το Τμήμα μέσω του εσωτερικού του κανονισμού σπουδών διασφαλίζει όλες εκείνες τις προϋποθέσεις που απαιτούνται προκειμένου το σύνολο των φοιτητών να έχει τη δυνατότητα πραγματοποίησης του ελάχιστου απαιτούμενου αριθμού ημερών Άσκησης Υπαίθρου. Επισημαίνεται ότι οι Ασκήσεις Υπαίθρου είναι υποχρεωτικές για το σύνολο των φοιτητών και βαθμολογούνται ως υποχρεωτικά μαθήματα.

Κατά τη διάρκεια των σπουδών τους, η πρόοδος των φοιτητών ελέγχεται διαμέσου της επίδοσής τους στις εργαστηριακές ασκήσεις των μαθημάτων, του βαθμού ανταπόκρισής τους στην ανάθεση ερευνητικών εργασιών/projects, της βαθμολογίας που επιτυγχάνουν σε ενδιάμεσες τμηματικές εξετάσεις (προόδους) και τέλος μέσω της ψηφιακής τους καρτέλας που τηρείται από τη Γραμματεία του Τμήματος με την υποστήριξη του Ψηφιακού Άλματος.

Στο νέο αναμορφωμένο πρόγραμμα σπουδών ακαδ. έτους 2018-2019 πραγματοποιήθηκε:

  1. η ενσωμάτωση των υποχρεωτικών μαθημάτων «Φυσική Ι» και «Φυσική ΙΙ» στο υποχρεωτικό μάθημα «Φυσική»,
  2. η ενσωμάτωση των υποχρεωτικών μαθημάτων «Χημεία Ι» και «Χημεία ΙΙ» στο υποχρεωτικό μάθημα «Χημεία»,
  3. η ενσωμάτωση των υποχρεωτικών μαθημάτων «Μαθηματικά Ι» και «Μαθηματικά ΙΙ» στο υποχρεωτικό μάθημα «Μαθηματικά-Στατιστική»,
  4. η ενσωμάτωση των υποχρεωτικών μαθημάτων «Εισαγωγή στην Επιστήμη των Η/Υ Ι» και«Εισαγωγή στην Επιστήμη των Η/Υ ΙΙ» στο επιλογής μάθημα «Βασικές εφαρμογές των Η/Υ στη Γεωλογία»,
  5. η μετατροπή του υποχρεωτικού μαθήματος «Εφαρμογές της Πληροφορικής στη Γεωλογία» σε επιλογής μάθημα με τίτλο «Ανάλυση Γεωλογικών δεδομένων με χρήση Η/Υ» και
  6. η ενσωμάτωση των υποχρεωτικών μαθημάτων «Πλανήτης Γη: Εξωγενείς διεργασίες» και«Πλανήτης Γη: Ενδογενείς διεργασίες» στο υποχρεωτικό μάθημα «Πλανήτης Γη». Σημειώνεται ότι η συγκεκριμένη ενσωμάτωση αφορά στη θεωρεία το μαθήματος ενώ το εργαστηριακό μέρος ενσωματώνεται εμπλουτισμένο στο υποχρεωτικό μάθημα «Γεωλογική Χαρτογράφηση Ιζηματογενών Πετρωμάτων».

Με την οργάνωση του Π.Π.Σ. σε κύκλους δίνεται η δυνατότητα στους φοιτητές με την ολοκλήρωση των σπουδών τους να αποκτούν το Πτυχίο τους στις Γεωλογικές Επιστήμες. Επιπλέον, όσοι αποφοιτούν με έτος εισαγωγής από το ακαδ. έτος 2014-2015 λαμβάνουν και το Παράρτημα Διπλώματος στα ελληνικά και αγγλικά, το οποίο σχεδιάστηκε έτσι ώστε να δίνει περιγραφή της φύσης, του επιπέδου, του υποβάθρου, του περιεχομένου και του καθεστώτος των σπουδών, οι οποίες ολοκληρώθηκαν με επιτυχία από το άτομο που αναγράφεται ονομαστικά στο πρωτότυπο του τίτλου σπουδών και θα περιγράφει αναλυτικά τον τομέα εξειδίκευσης που παρακολούθησαν, τις ασκήσεις υπαίθρου, την πτυχιακή εργασία κ.λπ. 

Έχοντας ολοκληρώσει επιτυχώς τους τρεις κύκλους του ΠΠΣ και έχοντας κάνει κτήμα τους τη γεωλογική γνώση, οι φοιτητές είναι έτοιμοι για να μεταβούν ομαλά στον επόμενο κύκλο σπουδών και να ακολουθήσουν ένα Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών, και στη συνέχεια εφόσον τον ολοκληρώσουν θα έχουν τα εφόδια να συνεχίσουν στον δεύτερο κύκλο μεταπτυχιακών σπουδών με την εκπόνηση Διδακτορικής Διατριβής.

Κωδικός GEO_703
Τίτλος Τεχνική Σεισμολογία
Ώρες Διδασκαλίας
Παράδοση   2
Φροντιστήριο   0
Εργαστήριο   2 (2 τμήμ.)
Διδακτικές μονάδες 3
Κατηγορία Υποχρεωτικό Επιλογής
Εξάμηνο Ε'
ECTS μονάδες 3
Διδάσκων Γ. Τσελέντης, Ευθ. Σώκος, Α. Σερπετσιδάκη
Ασκών Γ. Τσελέντης, Ευθ. Σώκος, Α. Σερπετσιδάκη (Μέλος Ε.ΔΙ.Π)

Στόχοι Μαθήματος
Η απόκτηση των θεμελιωδών-εισαγωγικών γνώσεων της Τεχνικής Σεισμολογίας βοηθά τον φοιτητή να διερευνήσει και να εκτιμήσει τη σεισμική επικινδυνότητα μιας πόλης, δίνοντάς του στοιχεία που θα υποβοηθήσουν στον κατάλληλο σχεδιασμό με σκοπό τον περιορισμό του σεισμικού κινδύνου.

Διάρθρωση Μαθήματος
Το μάθημα Περιλαμβάνει:

  • Παραδόσεις στην αίθουσα διδασκαλίας
  • Ασκήσεις με χρήση εξειδικευμένων προγραμμάτων πληροφορικής

Περιεχόμενα Μαθήματος

  • Επιταχυνσιογράφοι και επιταχυνσιόμετρα. Φάσματα απόκρισης, σχέση με τα φάσματα Fourier. Σεισμικά κύματακαι γεωλογικές ασυνέχειες. Φασματική ταχύτητα και επιτάχυνση. Νόμοι εξασθένησης. Σεισμική επικινδυνότητα. Φάσματα σχεδιασμού.
  • Προσδιορισμός των γεωτεχνικών παραμέτρων με τη βοήθεια σεισμικών παραμέτρων.
  • Μικροζωνικές μελέτες. Επίδραση των τοπικών γεωλογικών συνθηκών στα σεισμικά κύματα.
  • Σεισμικές κατολισθήσεις. Σεισμική τομογραφία.

Εργαστηριακές ασκήσεις σε θέματα:

  • Μικροζωνικών μελετών (καταγραφές εδαφικών κινήσεων, καταγραφές σεισμών, μελέτη μικροδονήσεων).
  • Σεισμικής επικινδυνότητας
  • Εδαφικών επιταχύνσεων
  • Μελέτης Σεισμικών Σεναρίων

Κωδικός GEO_602E
Τίτλος Αργιλικά Ορυκτά και Περιβαλλοντικές Εφαρμογές
Ώρες Διδασκαλίας
Παράδοση   2
Φροντιστήριο   0
Εργαστήριο   1
Διδακτικές μονάδες 3
Κατηγορία Υποχρεωτικό Επιλογής
Εξάμηνο Ε'
ECTS μονάδες 3
Διδάσκων Δ. Παπούλης
Ασκών Δ. Παπούλης (Μετ/κός Φοιτητής συνεπικουρεί στα εργαστήρια)

Στόχοι Μαθήματος
Οι κύριοι στόχοι του μαθήματος είναι η εξοικείωση των φοιτητών με τα αργιλικά ορυκτά και η κατανόηση των παρακάτω εννοιών:

  • Τι είναι τα αργιλικά ορυκτά
  • Που σχηματίζονται
  • Ποιες είναι οι φυσικές και οι χημικές τους ιδιότητες
  • Πως τα αναγνωρίζουμε
  • Ποιες είναι οι κυριότερες χρήσεις τους και από που απορρέουν
  • Ποιες είναι οι κυριότερες εφαρμογές τους στην ελαχιστοποίηση των περιβαλλοντικών προβλημάτων

Διάρθρωση Μαθήματος
Το μάθημα περιλαμβάνει:

  • Παραδόσεις στην αίθουσα διδασκαλίας
  • Ασκήσεις-Εργαστήρια με χρήση εξειδικευμένων μεθόδων ανάλυσης και εξειδικευμένων προγραμμάτων Πληροφορικής
  • Ασκήσεις Υπαίθρου για την εκμάθηση των φοιτητών στη συλλογή δεδομένων και επισκέψεις σε εργοστάσια παραγωγής κεραμικών προϊόντων

Περιεχόμενα Μαθήματος

  • Γεωλογικές και βιομηχανικές χρήσεις των αργίλων και των αργιλικών ορυκτών
  • Κύριες περιβαλλοντικές εφαρμογές τους
  • Κρυσταλλική δομή και χημική σύσταση: 1:1 π.χ καολίνης, 2:1 π.χ ιλλίτης και σμεκτίτης, 2:1:1 π.χ χλωρίτης
  • Αργιλικά ορικτά με αναμιγμένα φύλλα
  • Ανιοντικές άργιλοι, pillared άργιλοι
  • Φυσικές και χημικές ιδιότητες των αργιλικών ορυκτών (σχήμα και μέγεθος αργιλικών μορίων, διόγκωση, ενυδάτωση, ανταλλαγή κατιόντων, κροκίδωση, κατάλυση)
  • Πετρολογία των αργίλων
  • Εφαρμοσμένη ορυκτολογία αργίλων
  • Αποσάρθρωση και εδάφη. Διαγένεση
  • Εισαγωγή στην περίθλαση ακτίνων Χ. Αναγνώριση ορυκτών με περιθλασιμετρία ακτίνων Χ. Ημιποσοτική XRD ανάλυση
  • Άλλες μέθοδοι μελέτης των αργιλικών ορυκτών (SEM, IR, TGA, NMR)

Κωδικός GEO_503E
Τίτλος Βιομηχανικά Ορυκτά
Ώρες Διδασκαλίας
Παράδοση  2
Φροντιστήριο  0
Εργαστήριο  1
Διδακτικές μονάδες 3
Κατηγορία Υποχρεωτικό Επιλογής
Εξάμηνο Ε'
ECTS μονάδες 3
Διδάσκων Ι. Ηλιόπουλος, Επίκ. Καθηγητής
Ασκών Ι. Ηλιόπουλος, Ν. Κούγια, Β. Ξανθοπούλου, Μ. Κοκκαλιάρη (Μετ/κές Φοιτήτριες συνεπικουρούν στα εργαστήρια)

Στόχοι Μαθήματος
Εισαγωγή των φοιτητών στη γνώση της χρήσης μεταλλικών ορυκτών ως πρώτων υλών για την κατασκευαστική βιομηχανία και την ανάπτυξη νέων προϊόντων, και τον τρόπο με τον οποίο αξιοποιούνται οι φυσικές και χημικές ιδιότητες των ορυκτών για τις συγκεκριμένες εφαρμογές.

Διάρθρωση Μαθήματος
Το μάθημα περιλαμβάνει:

  • Παραδόσεις στην αίθουσα διδασκαλίας
  • Ασκήσεις-Εργαστήρια με χρήση κατάλληλων οργάνων και συσκευών και εξειδικευμένων προγραμμάτων Πληροφορικής για την εξοικείωση των φοιτητών με τις χρήσιμες ιδιότητες των βιομηχανικών ορυκτών
  • Ασκήσεις Υπαίθρου για την εξοικείωση των φοιτητών με τα προβλήματα που προκύπτουν από την εκμετάλλευση των βιομηχανικών ορυκτών

Περιεχόμενα Μαθήματος
Βιομηχανικά ορυκτά και εθνική οικονομία, ορυκτά που χρησιμοποιούνται:

  • Στη γεωργία και τη χημική βιομηχανία
  • Στη βιομηχανία γυαλιού, τσιμέντων και κονιαμάτων
  • Στη βιομηχανία τούβλων, κεραμικών και πυριμάχων υλικών
  • Για την αντιμετώπιση περιβαλλοντικών προβλημάτων

Ηλεκτρονικά μαθήματα: http://eclass.upatras.gr/courses/GEO312/  

Κωδικός GEO_706E
Τίτλος Μεταμορφισμός στον Ελλαδικό Χώρο
Ώρες Διδασκαλίας
Παράδοση  2
Φροντιστήριο  1
Εργαστήριο  1
Διδακτικές μονάδες 3
Κατηγορία Υποχρεωτικό Επιλογής
Εξάμηνο Ζ'
ECTS μονάδες 5
Διδάσκων Ι. Ηλιόπουλος
Ασκών Ι. Ηλιόπουλος  Β. Ξανθοπούλου (Μετ/κή Φοιτήτρια, συνεπικουρεί στα εργαστήρια

Στόχοι Μαθήματος
Να φέρει τους φοιτητές σε επαφή με τις τρέχουσες απόψεις για τα μεταμορφικά γεγονότα του Ελληνικού χώρου και να ασκήσει τους φοιτητές στη σύνταξη μιας επιστημονικής έκθεσης.

Διάρθρωση Μαθήματος
Το μάθημα περιλαμβάνει:

  • Παραδόσεις στην αίθουσα διδασκαλίας
  • Ασκήσεις-Εργαστήρια με χρήση πολωτικών μικροσκοπίων και εξειδικευμένων προγραμμάτων Πληροφορικής

Περιεχόμενα Μαθήματος

Χαρακτηριστικά των φαινομένων μεταμόρφωσης:

  • Στη μάζα της Ροδόπης
  • Στην Περιροδοπική ζώνη
  • Στη Σερβομακεδονική μάζα
  • Στη μεσαία κρυσταλλική ζώνη των Κυκλάδων και τη Βόρεια Ελλάδα
  • Στην προχώρα και στα δυτικά Ελληνικά καλύμματα.
  • Η μεταμόρφωση στον Ελλαδικό χώρο στα πλαίσια της τεκτονικής των λιθοσφαιρικών πλακών.

Ηλεκτρονικά Μαθήματα: http://eclass.upatras.gr/courses/GEO302/  

Κωδικός GEO_811E
Τίτλος Ειδικά Θέματα Πετρολογίας
Ώρες Διδασκαλίας
Παράδοση  2
Φροντιστήριο  1
Εργαστήριο  1
Διδακτικές μονάδες 3
Κατηγορία Υποχρεωτικό Επιλογής
Εξάμηνο Η'
ECTS μονάδες 5
Διδάσκων Εάν δοθεί από το Υπουργείο ΠΔ407/80
Ασκών ΠΔ407/80

Στόχοι Μαθήματος
Στόχος του μαθήματος είναι η εισαγωγή του φοιτητή στο «μέτωπο» της πετρολογικής έρευνας και η καλλιέργεια και ανάπτυξη των ικανοτήτων του να εμβαθύνει και να διαλέγεται πάνω στην τρέχουσα ερευνητική δραστηριότητα.

Διάρθρωση Μαθήματος
Το μάθημα επικεντρώνεται σε θέματα επιστημονικής αιχμής που αντλούνται από τις τρέχουσες βιβλιογραφικές και διαδικτυακές πηγές. Από αυτές, κάθε φοιτητής επιλέγει μία δημοσίευση, την οποία αναλαμβάνει να επεξεργασθεί και να παρουσιάσει αναλυτικά στους συμφοιτητές του.

Περιεχόμενα Μαθήματος

Το μάθημα περιλαμβάνει:

  • Βιβλιογραφική και διαδικτυακή έρευνα
  • Παρουσίαση στην τάξη του ερευνητικού θέματος που έχει αναλάβει κάθε φοιτητής και επακόλουθη συζήτηση.
  • Εκπόνηση εργασίας εξαμήνου.

Ηλεκτρονικά Μαθήματα: http://eclass.upatras.gr/courses/GEO314/  

Κωδικός GEO_805
Τίτλος Γεωθερμία
Ώρες Διδασκαλίας
Παράδοση  2
Φροντιστήριο  1
Εργαστήριο  1
Διδακτικές μονάδες 3
Κατηγορία Υποχρεωτικό Επιλογής
Εξάμηνο Ζ'
ECTS μονάδες 5
Διδάσκων Κ. Χρηστάνης
Ασκών Κ. Χρηστάνης  (Μετ/κός φοιτητής, συνεπικουρεί στα εργαστήρια)

Στόχοι Μαθήματος
Στόχος του μαθήματος είναι να δώσει μια όσον το δυνατόν πλήρη και σφαιρική εικόνα των παγκόσμιων και ελληνικών γεωθερμικών πεδίων, του σχηματισμού και των ιδιαιτεροτήτων τους, της δυνατότητας εντοπισμού τους, των μεθόδων αξιοποίησης, καθώς και των περιβαλλοντικών επιπτώσεων που δημιουργεί η εκμετάλλευσή τους.

Διάρθρωση Μαθήματος
Το μάθημα περιλαμβάνει:

  • Παραδόσεις στην αίθουσα διδασκαλίας
  • Ασκήσεις στην αίθουσα

Περιεχόμενα Μαθήματος

  • Προέλευση γήινης θερμότητας, θερμική ροή, γεωθερμική βαθμίδα. Περιοχές γεωθερμικού ενδιαφέροντος.
  • Τα γεωθερμικά πεδία και η ταξινόμησή τους. Επιφανειακές εκδηλώσεις. Τα γεωθερμικά ρευστά. Τα γεωθερμόμετρα.
  • Η γεωθερμική έρευνα. Εκμετάλλευση γεωθερμικών ρευστών.
  • Γεωγραφική κατανομή των γεωθερμικών συστημάτων. Γεωθερμικά πεδία στην Ελλάδα.
  • Προοπτικές ανάπτυξης. Εκμετάλλευση γεωθερμικής ενέργειας και περιβάλλον.

Κωδικός GEO_804Ε
Τίτλος Πετρογένεση Οφιολιθικών Συμπλεγμάτων
Ώρες Διδασκαλίας
Παράδοση  2
Φροντιστήριο  1
Εργαστήριο  1
Διδακτικές μονάδες 3
Κατηγορία Υποχρεωτικό Επιλογής
Εξάμηνο Ζ'
ECTS μονάδες 5
Διδάσκων Κ. Χατζηπαναγιώτου
Ασκών Κ. Χατζηπαναγιώτου  Π. Γιαννακοπούλου, Αικ. Ρογκάλα (Μετ/κές φοιτήτριες, συνεπικουρούν στα εργαστήρια)

Στόχοι Μαθήματος
Στόχος του μαθήματος είναι να κατανοήσουν οι φοιτητές τις διαδικασίες γένεσης και εξέλιξης των οφιολιθικών πετρωμάτων και μέσω αυτών να μπορούν να αντλούν πληροφορίες για τις φυσικοχημικές διαδικασίες, που πραγματοποιούνται στο μανδύα της Γης. Επίσης να μπορούν να προσδιορίζουν τα περιβάλλοντα γένεσης των οφιολίθων και την επίδραση που έχουν αυτά στη μορφοποίηση και εξέλιξη του πλανήτη μας. Τέλος θα μάθουν τις κυριότερες χρήσεις των οφιολιθικών πετρωμάτων.

Διάρθρωση Μαθήματος
Το μάθημα περιλαμβάνει:

  • Παραδόσεις στην αίθουσα διδασκαλίας
  • Ασκήσεις-Εργαστήρια με χρήση πολωτικών μικροσκοπίων και εξειδικευμένων προγραμμάτων Πληροφορικής
  • Ασκήσεις Υπαίθρου για την εκμάθηση των φοιτητών στη συλλογή στοιχείων, δειγμάτων και διερεύνηση πετρογενετικών σχέσεων

Περιεχόμενα Μαθήματος

  • Ορισμός οφιολίθων – οφιολιθικών συμπλεγμάτων
  • Θεωρία λιθοσφαιρικών πλακών και οφιόλιθοι
  • Περιγραφή πετρογενετικών διεργασιών για το σχηματισμό ενός πλήρους οφιολιθικού συμπλέγματος (τεκτονίτες, σωρείτες, σμήνος φλεβών, έκχυτα ηφαιστειακά), οφιολιθική melange, υποοφιολιθικής μεταμορφικής σειράς •    Μεταλλοφορία στους οφιόλιθους
  • Επεξεργασία γεωχημικών μοντέλων για τον προσδιορισμό του γεωτεκτονικού περιβάλλοντος σχηματισμού των οφιολίθων (μεσοωκεάνιες ράχες, περιθωριακές λεκάνες, ηφαιστειακά τόξα, ωκεάνια νησιά, εσωτερικό λιθοσφαιρικών πλακών κ.λπ.)
  • Περιγραφή των κυριοτέρων ελληνικών οφιολιθικών εμφανίσεων
  • Συγκριτική μελέτη οφιολιθικών συμπλεγμάτων από το χώρο της ΝΑ Τηθύος. Αναφορά σε τυπικές εμφανίσεις οφιολιθικων συμπλεγμάτων από τον παγκόσμιο χώρο
  • Διαλέξεις και εργασίες από φοιτητές σε επιλεγμένα θέματα.

Κωδικός GEO_712Ε
Τίτλος Γεωχημικές Διεργασίες και Περιβαλλοντική Προστασία Εδαφικών Συστημάτων
Ώρες Διδασκαλίας
Παράδοση  2
Φροντιστήριο  1
Εργαστήριο  1
Διδακτικές μονάδες 3
Κατηγορία Υποχρεωτικό Επιλογής
Εξάμηνο Ζ'
ECTS μονάδες 5
Διδάσκων Εάν δοθεί από το Υπουργείο ΠΔ407/80
Ασκών ΠΔ407/80

Στόχοι Μαθήματος
Η εκπαίδευση των φοιτητών:

  • στις διεργασίες που πραγματοποιούνται στα εδάφη 
  • στον καθορισμό των περιβαλλοντικών συνθηκών που επικρατούν σε αυτά
  • στον καθορισμό του βαθμού ρύπανσής τους και
  • σε μεθοδολογίες εξυγίανσής τους

Διάρθρωση Μαθήματος
Το μάθημα περιλαμβάνει:

  • Παραδόσεις στην αίθουσα διδασκαλίας
  • Εργαστηριακές ασκήσεις στα εργαστήρια Γεωχημείας και Εφαρμοσμένης Γεωχημείας, με χρήση αναλογικών οργάνων 
  • Ασκήσεις Υπαίθρου για την εξάσκηση των φοιτητών σε επιτόπιες μετρήσεις, με φορητά όργανα και δειγματοληψίες

Περιεχόμενα Μαθήματος

  • Διεργασίες εδαφογένεσης
  • Φυσική, χημική και βιολογική αποσάθρωση των πετρωμάτων και σχηματισμός εδαφών. Παράγοντες σχηματισμού εδαφών. Φυσικά χαρακτηριστικά εδαφών. Δομή εδαφών. Ταξινόμηση-τύποι εδαφών. Χημικά χαρακτηριστικά εδαφών. Χημική σύσταση εδαφών. Οργανική ύλη
  • Διεργασίες ιοντο-ανταλλαγής. Οξύτητα εδάφους, σημασία και ρόλος του pH
  • Ρύπανση εδαφών. Τύποι ρύπων. Πηγές ρύπων. Μορφή παρουσίας ρύπων στα εδάφη. Μεθοδολογίες εκτίμησης της ποιότητας και του βαθμού ρύπανσης των εδαφών. Διεθνή κριτήρια καλής ποιότητας εδαφών. Τοξικά μέταλλα στα εδάφη. Συσχετίσεις μεταξύ συγκεντρώσεων τοξικών μετάλλων στα εδάφη και στα φυτά ή και τα ζώα
  • Παράγοντες που ρυθμίζουν την πρόσληψη των μετάλλων από τα φυτά. Βλαπτική επίδραση των ρυπασμένων εδαφών στη δημόσια υγεία. Κριτήρια καλής ποιότητας πήλινων οικιακών σκευών
  • Διαχείριση-διάθεση ιλύος προερχόμενης από μονάδες βιολογικών καθαρισμών σε εδάφη. Κριτήρια-προϋποθέσεις
  • Επίδραση τοξικών μετάλλων στη μικροβιακή βιομάζα του εδάφους
  • Υποβαθμίσεις εδαφών. Διάβρωση. Μέτρα προστασίας. Ερημοποίηση. Παράγοντες που οδηγούν στην ερημοποίηση. Μεθοδολογίες αποκατάστασης και εξυγίανσης εδαφών.

Κωδικός GEO_706E
Τίτλος Μεταμορφισμός στον Ελλαδικό Χώρο
Ώρες Διδασκαλίας
Παράδοση  2
Φροντιστήριο  1
Εργαστήριο  1
Διδακτικές μονάδες 3
Κατηγορία Υποχρεωτικό Επιλογής
Εξάμηνο Ζ'
ECTS μονάδες 5
Διδάσκων Ι. Ηλιόπουλος
Ασκών Ι. Ηλιόπουλος  Β. Ξανθοπούλου (Μετ/κή Φοιτήτρια, συνεπικουρεί στα εργαστήρια)

Στόχοι Μαθήματος
Να φέρει τους φοιτητές σε επαφή με τις τρέχουσες απόψεις για τα μεταμορφικά γεγονότα του Ελληνικού χώρου και να ασκήσει τους φοιτητές στη σύνταξη μιας επιστημονικής έκθεσης.

Διάρθρωση Μαθήματος
Το μάθημα περιλαμβάνει:

  • Παραδόσεις στην αίθουσα διδασκαλίας
  • Ασκήσεις-Εργαστήρια με χρήση πολωτικών μικροσκοπίων και εξειδικευμένων προγραμμάτων Πληροφορικής

Περιεχόμενα Μαθήματος

Χαρακτηριστικά των φαινομένων μεταμόρφωσης:

  • Στη μάζα της Ροδόπης
  • Στην Περιροδοπική ζώνη
  • Στη Σερβομακεδονική μάζα
  • Στη μεσαία κρυσταλλική ζώνη των Κυκλάδων και τη Βόρεια Ελλάδα
  • Στην προχώρα και στα δυτικά Ελληνικά καλύμματα.
  • Η μεταμόρφωση στον Ελλαδικό χώρο στα πλαίσια της τεκτονικής των λιθοσφαιρικών πλακών.

Ηλεκτρονικά Μαθήματα: http://eclass.upatras.gr/courses/GEO302/  

Κωδικός GEO_812E
Τίτλος Ορυκτός Πλούτος και Προστασία Περιβάλλοντος
Ώρες Διδασκαλίας
Παράδοση  2
Φροντιστήριο  1
Εργαστήριο  1
Διδακτικές μονάδες 3
Κατηγορία Υποχρεωτικό Επιλογής
Εξάμηνο Η'
ECTS μονάδες 5
Διδάσκων Εάν δοθεί από το Υπουργείο ΠΔ407/80
Ασκών ΠΔ407/80

Στόχοι Μαθήματος
Αναμφισβήτητα σήμερα η διατήρηση της πολιτισμικής μας κληρονομιάς σε μια χώρα όπως η Ελλάδα, καθώς και η προστασία του περιβάλλοντος είναι δυο θέματα αιχμής, που απασχολούν πλήθος επιστημόνων. Στόχος του συγκεκριμένου μαθήματος είναι οι φοιτητές να μπορούν να χρησιμοποιούν τις ιδιότητες ορυκτών και πετρωμάτων και να προτείνουν μεθόδους επίλυσης περιβαλλοντικών προβλημάτων. Επίσης να μπορούν να διαχειρίζονται επικίνδυνα απόβλητα λατομικών και μεταλλευτικών περιοχών. Επιπλέον να μπορούν να συνεισφέρουν στη διατήρηση του πολιτισμού αναγνωρίζοντας τις φθορές στους λίθους αρχαίων ή ιστορικών μνημείων και να μπορούν να προτείνουν αισθητικά και μηχανικά συμβατούς λίθους για την αποκατάσταση τους. Θα μπορούν επίσης να συμβάλουν στην έρευνα αναζήτησης της προέλευσης λίθινων αντικειμένων και αρχαίων λατομικών χώρων. Τέλος θα κατανοήσουν αφενός τις αρνητικές επιπτώσεις ορισμένων ορυκτών στην ανθρώπινη υγεία και αφετέρου τη συνεισφορά άλλων ορυκτών στην αποκατάσταση της ανθρώπινης υγείας.

Διάρθρωση Μαθήματος
Το μάθημα περιλαμβάνει:

  • Παραδόσεις στην αίθουσα διδασκαλίας.
  • Ασκήσεις-Εργαστήρια με χρήση πολωτικών μικροσκοπίων και εξειδικευμένων προγραμμάτων πληροφορικής και προσδιορισμού ορυκτολογικών και φυσικομηχανικών ιδιοτήτων πετρωμάτων που χρησιμοποιούνται σε διακοσμητικές και περιβαλλοντικές εφαρμογές. 
  • Ασκήσεις Υπαίθρου: α) σε χώρους μνημείων για την εκμάθηση των φοιτητών στην αναγνώριση φθορών στους λίθους μνημείων και στον τρόπο αποκατάστασης τους και β) σε περιοχές περιβαλλοντικών προβλημάτων για την εκμάθηση των φοιτητών σε μεθόδους αποκατάστασης.

Περιεχόμενα Μαθήματος

  • Η σημασία του ορυκτών πρώτων υλών στην εξέλιξη του ανθρώπινου πολιτισμού.
  • Οι χρήσεις και η σημασία των βιομηχανικών ορυκτών. 
  • Παγκόσμια κατανομή του ορυκτού πλούτου. Σημερινά και μελλοντικά προβλήματα λόγω της παραγωγής, εκμετάλλευσης και διάθεσης του ορυκτού πλούτου. Διαχείριση των γήινων πρώτων υλών. Διεθνής πολιτική.
  • Περιβαλλοντικές επιπτώσεις και αντιμετώπισή τους από την εξόρυξη και επεξεργασία των ορυκτών πρώτων υλών. Μέθοδοι προστασίας και διαχείρισης επικίνδυνων ή τοξικών υλικών, που προέρχονται από μεταλλευτικές ή λατομικές δραστηριότητες.
  • Όξινη απορροή μεταλλείων. Περιβαλλοντικά προβλήματα και ανάπτυξη τεχνικών αντιμετώπισης.
  • Χρήση των δομικών και διακοσμητικών λίθων από την αρχαιότητα έως σήμερα. Περιγραφή και ορυκτολογικές ιδιότητες των λίθων. Είδη διάβρωσης στους λίθους των αρχαίων μνημείων και των σύγχρονων κατασκευών. 
  • Χρήση ορυκτολογικών και πετρογραφικών μεθόδων για τη διερεύνηση και επίλυση αρχαιολογικών προβλημάτων σχετικά με την προέλευση και μελέτη λίθινων ευρημάτων (π.χ. εργαλεία, σκεύη κ.λπ.).
  • Μέθοδοι συντήρησης, αποκατάστασης ή αντικατάστασης λίθινων τμημάτων αρχαίων και ιστορικών μνημείων.
  • Βιοορυκτογένεση. Ο άνθρωπος, ο ζωικός και ο φυτικός κόσμος ως συστήματα βιοορυκτογένεσης. Εφαρμογές της βιοτεχνολογίας στην εκμετάλλευση του ορυκτού πλούτου.

Ηλεκτρονικά Μαθήματα: http://eclass.upatras.gr/courses/GEO330/  

Κωδικός GEO_819E
Τίτλος Περιβαλλοντική και Εφαρμοσμένη Γεωχημεία
Ώρες Διδασκαλίας
Παράδοση  2
Φροντιστήριο  1
Εργαστήριο  1
Διδακτικές μονάδες 3
Κατηγορία Υποχρεωτικό Επιλογής
Εξάμηνο Η'
ECTS μονάδες 5
Διδάσκων Εάν δοθεί από το Υπουργείο ΠΔ407/80
Ασκών ΠΔ407/80

Στόχοι Μαθήματος
Η εκπαίδευση των φοιτητών στη χρήση της γεωχημικής διασκόπησης στη λύση περιβαλλοντικών προβλημάτων και στον εντοπισμό κοιτασμάτων μεταλλικών ορυκτών στην ξηρά και στον πυθμένα της θάλασσας, καθώς και στην έρευνα για τον εντοπισμό πετρελαίων. Ειδικότερη έμφαση θα δοθεί στο σχεδιασμό και υλοποίηση έρευνας για τον καθορισμό περιβαλλοντικών συνθηκών.

Διάρθρωση Μαθήματος
Το μάθημα περιλαμβάνει:

  • Παραδόσεις στην αίθουσα διδασκαλίας
  • Εργαστηριακές ασκήσεις στα εργαστήρια Γεωχημείας και Εφαρμοσμένης Γεωχημείας, με χρήση αναλογικών οργάνων 
  • Ασκήσεις Υπαίθρου για την εξάσκηση των φοιτητών σε επιτόπιες μετρήσεις, με φορητά όργανα και δειγματοληψίες

Περιεχόμενα Μαθήματος

  • Γεωχημική διασκόπηση για τον εντοπισμό κοιτασμάτων στη ξηρά: βασικές αρχές γεωχημικής διασκόπησης. Γεωχημικά περιβάλλοντα. Πρωτογενείς διασπορές. Συγγενετικές μορφές και επιγενετικές μορφές διασποράς. Εδάφη, δευτερογενείς γεωχημικές διασπορές. Μορφές δευτερογενούς γεωχημικής διασποράς. Γεωχημικές ανωμαλίες στα υδατικά συστήματα, τα ιζήματα απορροής, τα υπολειμματικά εδάφη. Βιογεωχημική διασκόπηση.
  • Γεωχημική διασκόπηση για τον εντοπισμό υποθαλάσσιων κοιτασμάτων. Σύγχρονα υποθαλάσσια κοιτάσματα. Μεταλλοφόρα ιζήματα. Κόνδυλοι μαγγανίου. Προσχωματικά κοιτάσματα φωσφορίτες.
  • Γεωχημική διασκόπηση για τον εντοπισμό πετρελαίων. Μεθοδολογίες επιφανειακής γεωχημικής διασκόπησης. Χρησιμοποίηση πτητικών υδρογονανθράκων ανθρακικού συγκολλητικού υλικού ειδικών ορυκτών. Μετρήσεις ακτινοβολίας γ, γεωχημικές ανωμαλίες ιωδίου, βιογεωχημικές ανωμαλίες.
  • Περιβαλλοντική-Ιατρική Γεωχημεία: τύποι ρύπων, οργανικοί και ανόργανοι ρύποι, σύσταση, συμπεριφορά και τύχη των διασπειρόμενων ρύπων στα υδατικά συστήματα. Επίπεδα των μετάλλων στους οργανισμούς. Τοξικότητα των μετάλλων. Πηγές προέλευσης των μετάλλων στο περιβάλλον. Βλαπτική επίδραση των μετάλλων στην υγεία του ανθρώπου. Χαρακτηριστικά μέταλλα, μόλυβδος, κάδμιο, νικέλιο, χρώμιο, αρσενικό, υδράργυρος.
  • Γεωχημική χαρτογράφηση
  • Χρησιμότητα των γεωχημικών χαρτών: στη γεωργία, την προστασία του περιβάλλοντος, την υδροδότηση, την ιατρική, δημόσια υγεία.
  • Ποιότητα εδαφών και δημόσια υγεία-Βλαπτική επίδραση ρυπασμένων εδαφών.
  • Ποιότητα νερών και δημόσια υγεία.
  • Μέτρα προστασίας της δημόσιας υγείας.
  • Γεωχημικά κριτήρια ποιότητας περιβαλλόντων.
  • Ειδικά κριτήρια περιβαλλόντων παραγωγής τροφίμων.
  • Μεθοδολογίες εκτίμησης των περιβαλλοντικών γεωχημικών σε εδάφη.
  • Μεθοδολογίες εκτίμησης των περιβαλλοντικών γεωχημικών συνθηκών σε υδατικά συστήματα.
  • Περιβαλλοντικές γεωχημικές συνθήκες σε ειδικά περιβάλλοντα.
  • Μεθοδολογίες εξυγίανσης υδατικών συστημάτων.
  • Διαχείριση υγρών αποβλήτων.
  • Διαχείριση στερεών αποβλήτων.
  • Εκτίμηση των επιπτώσεων από τη διάθεση στερεών αποβλήτων σε υδατικά συστήματα.
  • Εκτίμηση των επιπτώσεων από τη διάθεση υγρών αποβλήτων σε υδατικά συστήματα.
  • Στα πλαίσια του μαθήματος Περιβαλλοντική και Εφαρμοσμένη Γεωχημεία θα γίνει κωδικοποίηση στην αγγλική και ελληνική γλώσσα από τον διδάσκοντα όλων των περιβαλλοντικών διεργασιών και φαινομένων που χρησιμοποιούνται στην ορθολογική διαχείριση του περιβάλλοντος και τη λύση περιβαλλοντικών προβλημάτων. Γι’ αυτό προτείνεται η πρόβλεψη πιστώσεων για τα πιο πάνω και την έκδοση του ηλεκτρονικού και έντυπου υλικού.

Κωδικός GEO_814E
Τίτλος Μέθοδοι Έρευνας Ορυκτών και Πετρωμάτων
Ώρες Διδασκαλίας
Παράδοση  2
Φροντιστήριο  1
Εργαστήριο  1
Διδακτικές μονάδες 3
Κατηγορία Υποχρεωτικό Επιλογής
Εξάμηνο Η'
ECTS μονάδες 5
Διδάσκων Ι. Ηλιόπουλος,  Σ. Καλαϊτζίδης
Ασκών Ι. Ηλιόπουλος, Σ. Καλαϊτζίδης Β. Ξανθοπούλου, Μ. Κοκκαλιάρη  (Μετ/κές φοιτήτριες, συνεπικουρούν στα εργαστήρια)

Στόχοι Μαθήματος
Η εξοικείωση των φοιτητών με τις συχνότερα χρησιμοποιούμενες ενόργανες μεθόδους αναγνώρισης ορυκτών και ανάλυσης ορυκτών και πετρωμάτων σε στερεά κατάσταση. Θα αναπτυχθούν θεμελιώδεις αρχές μεθόδων που βασίζονται στην αλληλεπίδραση της ύλης με ακτινοβολίες και σωματίδια και μέθοδοι, που βασίζονται στις θερμικές, ηλεκτρικές, οπτικές και μαγνητικές επιδράσεις στην ύλη.

Διάρθρωση Μαθήματος
Το μάθημα περιλαμβάνει:

  • Παραδόσεις στην αίθουσα διδασκαλίας
  • Ασκήσεις-Εργαστήρια με χρήση σχετικών οργάνων του Τμήματος ή άλλων Τμημάτων και αντίστοιχων προγραμμάτων Πληροφορικής

Περιεχόμενα Μαθήματος
Θα αναπτυχθούν οι βασικές αρχές και θα ασκηθούν οι φοιτητές στην εφαρμοφή, των πιο κάτω κυρίως μεθόδων, ανάλογα με τις ανάγκες των πτυχιακών τους εργασιών.

  • Περίθλαση ακτίνων-Χ.
  • Φασματοσκοπία φθορισμού ακτίνων-Χ
  • Ηλεκτρονική μικροανάλυση
  • Ηλεκτρονική μικροσκοπία σάρωσης και αναλυτική ηλεκτρονική μικροσκοπία (EDS και WDS)
  • Φασματοσκοπία Mössbauer
  • Φασματοσκοπία πυρηνικού μαγνητικού συντονισμού
  • Φασματοσκοπία απορρόφησης υπερύθρων – Φασματοσκοπία Raman – Διαφορική θερμοανάλυση – Ανάλυση εικόνας.

Ηλεκτρονικά Μαθήματα: http://eclass.upatras.gr/courses/GEO317/  

Κωδικός GEO_811E
Τίτλος Ειδικά Θέματα Πετρολογίας
Ώρες Διδασκαλίας
Παράδοση  2
Φροντιστήριο  1
Εργαστήριο  1
Διδακτικές μονάδες 3
Κατηγορία Υποχρεωτικό Επιλογής
Εξάμηνο Η'
ECTS μονάδες 5
Διδάσκων Εάν δοθεί από το Υπουργείο ΠΔ407/80
Ασκών ΠΔ407/80

Στόχοι Μαθήματος
Στόχος του μαθήματος είναι η εισαγωγή του φοιτητή στο «μέτωπο» της πετρολογικής έρευνας και η καλλιέργεια και ανάπτυξη των ικανοτήτων του να εμβαθύνει και να διαλέγεται πάνω στην τρέχουσα ερευνητική δραστηριότητα.

Διάρθρωση Μαθήματος
Το μάθημα επικεντρώνεται σε θέματα επιστημονικής αιχμής που αντλούνται από τις τρέχουσες βιβλιογραφικές και διαδικτυακές πηγές. Από αυτές, κάθε φοιτητής επιλέγει μία δημοσίευση, την οποία αναλαμβάνει να επεξεργασθεί και να παρουσιάσει αναλυτικά στους συμφοιτητές του.

Περιεχόμενα Μαθήματος

Το μάθημα περιλαμβάνει:

  • Βιβλιογραφική και διαδικτυακή έρευνα
  • Παρουσίαση στην τάξη του ερευνητικού θέματος που έχει αναλάβει κάθε φοιτητής και επακόλουθη συζήτηση.
  • Εκπόνηση εργασίας εξαμήνου.

Ηλεκτρονικά Μαθήματα: http://eclass.upatras.gr/courses/GEO314/  

Κωδικός GEO_812E
Τίτλος Ορυκτός Πλούτος και Προστασία Περιβάλλοντος
Ώρες Διδασκαλίας
Παράδοση  2
Φροντιστήριο  1
Εργαστήριο  1
Διδακτικές μονάδες 3
Κατηγορία Υποχρεωτικό Επιλογής
Εξάμηνο Η'
ECTS μονάδες 5
Διδάσκων Εάν δοθεί από το Υπουργείο ΠΔ407/80
Ασκών ΠΔ407/80

Στόχοι Μαθήματος
Αναμφισβήτητα σήμερα η διατήρηση της πολιτισμικής μας κληρονομιάς σε μια χώρα όπως η Ελλάδα, καθώς και η προστασία του περιβάλλοντος είναι δυο θέματα αιχμής, που απασχολούν πλήθος επιστημόνων. Στόχος του συγκεκριμένου μαθήματος είναι οι φοιτητές να μπορούν να χρησιμοποιούν τις ιδιότητες ορυκτών και πετρωμάτων και να προτείνουν μεθόδους επίλυσης περιβαλλοντικών προβλημάτων. Επίσης να μπορούν να διαχειρίζονται επικίνδυνα απόβλητα λατομικών και μεταλλευτικών περιοχών. Επιπλέον να μπορούν να συνεισφέρουν στη διατήρηση του πολιτισμού αναγνωρίζοντας τις φθορές στους λίθους αρχαίων ή ιστορικών μνημείων και να μπορούν να προτείνουν αισθητικά και μηχανικά συμβατούς λίθους για την αποκατάσταση τους. Θα μπορούν επίσης να συμβάλουν στην έρευνα αναζήτησης της προέλευσης λίθινων αντικειμένων και αρχαίων λατομικών χώρων. Τέλος θα κατανοήσουν αφενός τις αρνητικές επιπτώσεις ορισμένων ορυκτών στην ανθρώπινη υγεία και αφετέρου τη συνεισφορά άλλων ορυκτών στην αποκατάσταση της ανθρώπινης υγείας.

Διάρθρωση Μαθήματος
Το μάθημα περιλαμβάνει:

  • Παραδόσεις στην αίθουσα διδασκαλίας.
  • Ασκήσεις-Εργαστήρια με χρήση πολωτικών μικροσκοπίων και εξειδικευμένων προγραμμάτων πληροφορικής και προσδιορισμού ορυκτολογικών και φυσικομηχανικών ιδιοτήτων πετρωμάτων που χρησιμοποιούνται σε διακοσμητικές και περιβαλλοντικές εφαρμογές. 
  • Ασκήσεις Υπαίθρου: α) σε χώρους μνημείων για την εκμάθηση των φοιτητών στην αναγνώριση φθορών στους λίθους μνημείων και στον τρόπο αποκατάστασης τους και β) σε περιοχές περιβαλλοντικών προβλημάτων για την εκμάθηση των φοιτητών σε μεθόδους αποκατάστασης.

Περιεχόμενα Μαθήματος

  • Η σημασία του ορυκτών πρώτων υλών στην εξέλιξη του ανθρώπινου πολιτισμού.
  • Οι χρήσεις και η σημασία των βιομηχανικών ορυκτών. 
  • Παγκόσμια κατανομή του ορυκτού πλούτου. Σημερινά και μελλοντικά προβλήματα λόγω της παραγωγής, εκμετάλλευσης και διάθεσης του ορυκτού πλούτου. Διαχείριση των γήινων πρώτων υλών. Διεθνής πολιτική.
  • Περιβαλλοντικές επιπτώσεις και αντιμετώπισή τους από την εξόρυξη και επεξεργασία των ορυκτών πρώτων υλών. Μέθοδοι προστασίας και διαχείρισης επικίνδυνων ή τοξικών υλικών, που προέρχονται από μεταλλευτικές ή λατομικές δραστηριότητες.
  • Όξινη απορροή μεταλλείων. Περιβαλλοντικά προβλήματα και ανάπτυξη τεχνικών αντιμετώπισης.
  • Χρήση των δομικών και διακοσμητικών λίθων από την αρχαιότητα έως σήμερα. Περιγραφή και ορυκτολογικές ιδιότητες των λίθων. Είδη διάβρωσης στους λίθους των αρχαίων μνημείων και των σύγχρονων κατασκευών. 
  • Χρήση ορυκτολογικών και πετρογραφικών μεθόδων για τη διερεύνηση και επίλυση αρχαιολογικών προβλημάτων σχετικά με την προέλευση και μελέτη λίθινων ευρημάτων (π.χ. εργαλεία, σκεύη κ.λπ.).
  • Μέθοδοι συντήρησης, αποκατάστασης ή αντικατάστασης λίθινων τμημάτων αρχαίων και ιστορικών μνημείων.
  • Βιοορυκτογένεση. Ο άνθρωπος, ο ζωικός και ο φυτικός κόσμος ως συστήματα βιοορυκτογένεσης. Εφαρμογές της βιοτεχνολογίας στην εκμετάλλευση του ορυκτού πλούτου.

Ηλεκτρονικά Μαθήματα: http://eclass.upatras.gr/courses/GEO330/  

Κωδικός GEO_814E
Τίτλος Μέθοδοι Έρευνας Ορυκτών και Πετρωμάτων
Ώρες Διδασκαλίας
Παράδοση  2
Φροντιστήριο  1
Εργαστήριο  1
Διδακτικές μονάδες 3
Κατηγορία Υποχρεωτικό Επιλογής
Εξάμηνο Η'
ECTS μονάδες 5
Διδάσκων Ι. Ηλιόπουλος,  Σ. Καλαϊτζίδης
Ασκών Ι. Ηλιόπουλος, Σ. Καλαϊτζίδης Β. Ξανθοπούλου, Μ. Κοκκαλιάρη  (Μετ/κές φοιτήτριες, συνεπικουρούν στα εργαστήρια)

Στόχοι Μαθήματος
Η εξοικείωση των φοιτητών με τις συχνότερα χρησιμοποιούμενες ενόργανες μεθόδους αναγνώρισης ορυκτών και ανάλυσης ορυκτών και πετρωμάτων σε στερεά κατάσταση. Θα αναπτυχθούν θεμελιώδεις αρχές μεθόδων που βασίζονται στην αλληλεπίδραση της ύλης με ακτινοβολίες και σωματίδια και μέθοδοι, που βασίζονται στις θερμικές, ηλεκτρικές, οπτικές και μαγνητικές επιδράσεις στην ύλη.

Διάρθρωση Μαθήματος
Το μάθημα περιλαμβάνει:

  • Παραδόσεις στην αίθουσα διδασκαλίας
  • Ασκήσεις-Εργαστήρια με χρήση σχετικών οργάνων του Τμήματος ή άλλων Τμημάτων και αντίστοιχων προγραμμάτων Πληροφορικής

Περιεχόμενα Μαθήματος
Θα αναπτυχθούν οι βασικές αρχές και θα ασκηθούν οι φοιτητές στην εφαρμοφή, των πιο κάτω κυρίως μεθόδων, ανάλογα με τις ανάγκες των πτυχιακών τους εργασιών.

  • Περίθλαση ακτίνων-Χ.
  • Φασματοσκοπία φθορισμού ακτίνων-Χ
  • Ηλεκτρονική μικροανάλυση
  • Ηλεκτρονική μικροσκοπία σάρωσης και αναλυτική ηλεκτρονική μικροσκοπία (EDS και WDS)
  • Φασματοσκοπία Mössbauer
  • Φασματοσκοπία πυρηνικού μαγνητικού συντονισμού
  • Φασματοσκοπία απορρόφησης υπερύθρων – Φασματοσκοπία Raman – Διαφορική θερμοανάλυση – Ανάλυση εικόνας.

Ηλεκτρονικά Μαθήματα: http://eclass.upatras.gr/courses/GEO317/  

Κωδικός GEO_822Ε
Τίτλος Χρήση Γεωγραφικών Συστημάτων Πληροφοριών (GIS) και Τηλεπισκόπησης στην Εφαρµοσµένη Γεωλογία. Ανάλυση στοιχείων και µοντέλα
Ώρες Διδασκαλίας
Παράδοση  2
Φροντιστήριο  1
Εργαστήριο  1 (2 τμήματα)
Διδακτικές μονάδες 3
Κατηγορία Υποχρεωτικό Επιλογής
Εξάμηνο Η'
ECTS μονάδες 5
Διδάσκων Κ. Νικολακόπουλος, Ε. Σιμώνη
Ασκών Κ. Νικολακόπουλος Ε. Σιμώνη (μέλος Ε.ΔΙ.Π.)

Στόχοι Μαθήματος
Η εκμάθηση των φοιτητών στη δημιουργία και τη διαχείριση βάσεων δεδομένων και η εξοικείωση τους με προχωρημένες τεχνικές επεξεργασίας εικόνας ώστε να καταστεί δυνατή  η ανάλυση χωρικών δεδομένων, η υλοποίηση χωρικών ερωτημάτων και η λήψη αποφάσεων. Το πεδίο εφαρμογής είναι η Εφαρμοσμένη Γεωλογία.

Διάρθρωση Μαθήματος
Το μάθημα περιλαμβάνει: 

  • Παραδόσεις
  • Ασκήσεις με χρήση εξειδικευμένων προγραμμάτων Πληροφορικής

Περιεχόμενα Μαθήματος

  • Κύκλος Α: Χαρτογράφηση μεταβολών ανίχνευση αλλαγών με χρήση δορυφορικών εικόνων και ΓΣΠ, (Θεωρία ανίχνευσης αλλαγών, Τεχνικές ανίχνευσης αλλαγών, Χρήση Γεωγραφικών Συστημάτων Πληροφοριών  για την καταγραφή των αλλαγών). Η μέθοδος της Ανάλυσης Κυρίων Συνιστωσών. Λόγοι φασματικών ζωνών για την ανίχνευση ορυκτών και πετρωμάτων. 
  • Κύκλος Β: Γεωδαισία, προβολικά συστήματα, χρήση-αξιοποίηση δεδομένων GPS, σάρωση & γεωαναφορά (πλεγματικών & διανυσματικών) χαρτών, ψηφιοποίηση-σχεδιασμός γεωγραφικών βάσεων δεδομένων, τοπολογία, τυποποιήσεις δεδομένων & τοπολογικές συσχετίσεις, εισαγωγή στην αυτοματοποιημένη διανυσματοποίηση, δομή και σύνθεση γεωβάσεων. 
  • Κύκλος Γ: Θεωρία εικόνων ραντάρ, το εικονοληπτικό ραντάρ, η γεωμετρία της λήψης εικόνων ραντάρ, τύποι κεραίας, χαρακτηριστικά των εικόνων ραντάρ, πόλωση, διηλεκτρική σταθερά, τραχύτητα, βάθος διείσδυσης, παραμορφώσεις στην εικόνα ραντάρ, συμβολομετρία, συστήματα ραντάρ-εφαρμογές στη Γεωλογία, φίλτρα που χρησιμοποιούνται στις εικόνες ραντάρ. Θεωρία συγχώνευσης δεδομένων, κυριότερες τεχνικές συγχώνευσης δεδομένων, παραδείγματα συγχώνευσης παγχρωματικών δεδομένων υψηλής ανάλυσης με πολυφασματικά δεδομένα. Χωρική αυτοσυσχέτιση ψηφιακών δεδομένων τηλεπισκόπησης. Συνάρτηση αυτοσυσχέτισης και συνάρτηση ημιβαριογράμματος, Εφαρμογές σε δορυφορικές εικόνες, Η επιφάνεια βαριογράμματος.
  • Κύκλος Δ: Θερμικά δεδομένα Τηλεπισκόπησης, Υπερφασματικά δεδομένα τηλεπισκόπησης Χωρικά κριτήρια απόστασης, χάρτες πυκνότητας, χάρτες κατηγοριοποιήσεων, χωρικά ερωτήματα, λήψη απόφασης, εφαρμογές στη Χαρτογράφηση, στη Σεισμολογία, στην Γεωφυσική, στην Υδρογεωλογία και στα τεχνικά έργα.

Κωδικός GEO_715Ε
Τίτλος Διάθεση στερεών και υγρών αποβλήτων στο γεωλογικό Περιβάλλον
Ώρες Διδασκαλίας
Παράδοση  2
Φροντιστήριο  1
Εργαστήριο  2
Διδακτικές μονάδες 3
Κατηγορία Υποχρεωτικό Επιλογής
Εξάμηνο Ζ'
ECTS μονάδες 5
Διδάσκων Ε. Ζαγγανά
Ασκών Ε. Ζαγγανά   Σ. Δημητριάδου (μετ/κή Φοιτήτρια συνεπικουρεί στα εργαστήρια)

Στόχοι Μαθήματος
Η απόκτηση της απαιτούµενης θεωρητικής και πρακτικής κατάρτισης για την προστασία των υδροφόρων οριζόντων και του γεωλογικού γενικότερα περιβάλλοντος από τα στερεά και τα υγρά απόβλητα.

Διάρθρωση Μαθήματος
Το µάθηµα περιλαµβάνει:

  • Παραδόσεις στην αίθουσα διδασκαλίας

Περιεχόμενα Μαθήματος

  • Πηγές ρύπανσης επιφανειακών και υπόγειων νερών
  • Οι Ρυπαντές
  • Αστικές πηγές ρύπανσης (Λύµατα, Βόθροι, Οικιακά απορρίµµατα)
  • Βιοµηχανική ρύπανση.
  • Γεωργική ρύπανση.
  • ∆ιάδοση των ρυπαντών στο γεωλογικό περιβάλλον.
  • Ανάµιξη των ρυπαντών µε το υπόγειο νερό.
  • Τρωτότητα των υδροφόρων οριζόντων
  • ∆ιερεύνηση της ποιότητας των υπόγειων νερών. Σταθµοί ελέγχου.
  • ∆ειγµατοληψία των υπόγειων νερών.
  • Σχεδιασµός και εγκατάσταση των σταθµών ελέγχου της ποιότητας των  υπόγειων νερών.
  • Απορρύπανση των υδροφόρων οριζόντων.
  • Επεξεργασία υγρών αποβλήτων στο έδαφος.

Κωδικός GEO_806
Τίτλος Στοιχεία Γεωτεχνικής Μηχανικής
Ώρες Διδασκαλίας
Παράδοση  2
Φροντιστήριο  1
Εργαστήριο  2
Διδακτικές μονάδες 3
Κατηγορία Υποχρεωτικό Επιλογής
Εξάμηνο Ζ'
ECTS μονάδες 5
Διδάσκων Ν. Σαμπατακάκης
Ασκών Ν. Σαμπατακάκης Σ. Αναγνωστοπούλου, Αικ. Σέρβου (Μετ/κές Φοιτήτριες συνεπικουρούν στα εργαστήρια)

Στόχοι Μαθήματος
Η απόκτηση της απαιτούµενης θεωρητικής και αναλυτικής γνώσης για τον ορθολογικό σχεδιασµό τεχνικών έργων, καθώς και η προσέγγιση της αντίστοιχης µεθοδολογίας που απαιτείται και προδιαγράφεται από τους ισχύοντες κανονισµούς.

Διάρθρωση Μαθήματος
Το µάθηµα περιλαµβάνει:

  • Παραδόσεις στην αίθουσα διδασκαλίας
  • Ασκήσεις - Εργαστήρια µε χρήση εξειδικευµένου µηχανολογικού εξοπλισµού 
  • Ασκήσεις Υπαίθρου για την εκµάθηση των φοιτητών στα γεωλογικά προβλήµατα που διέπουν την κατασκευή τεχνικών έργων
  • Προβολή video σε θέµατα ειδικών επιτόπιων και εργαστηριακών δοκιµών, καθώς και σε θέµατα αντιµετώπισης ειδικών προβληµάτων κατασκευής σηράγγων, πρανών κ.λπ.

Περιεχόμενα Μαθήματος
Εδαφοµηχανική:

  • Επιλογή παραµέτρων διατµητικής αντοχής εδαφών – εργαστηριακή προσοµοίωση. Παραµορφωσιµότητα και στερεοποίηση εδαφών.
  • ∆υναµική συµπεριφορά εδαφών.
  • Γεωτρήσεις δειγµατοληψίας για γεωτεχνικές έρευνες. Επί τόπου δοκιµές γεωτεχνικής.

Βραχοµηχανική:

  • Μηχανική συµπεριφορά βραχώδους υλικού - εργαστηριακός προσδιορισµός.
  • Μηχανική περιγραφή ασυνεχειών.
  • Συστήµατα γεωτεχνικής ταξινόµησης βραχόµαζας στα πλαίσια της µελέτης- κατασκευής τεχνικών έργων.
  • Κριτήρια θραύσης βραχώδους υλικού και βραχόµαζας.
  • Σχεδιασµός βραχωδών πρανών και σηράγγων.
  • Εκσκαψιµότητα πετρωµάτων.

Κωδικός GEO_815Ε
Τίτλος Προστασία της γεωλογικής, γεωγραφικής και ανθρώπινης κληρονομιάς
Ώρες Διδασκαλίας
Παράδοση  2
Φροντιστήριο  1
Εργαστήριο  0
Διδακτικές μονάδες 3
Κατηγορία Υποχρεωτικό Επιλογής
Εξάμηνο Η'
ECTS μονάδες 5
Διδάσκων Μ. Γεραγά Ι. Ηλιόπουλος
Ασκών Μ. Γεραγά, Ι. Ηλιόπουλος Ν. Κουγιά, Σ. Σεργίου (Μετ/κοί φοιτητές, συνεπικουρούν στα εργαστήρια)

Στόχοι Μαθήματος
Η απόκτηση δεξιοτήτων σχετικά µε τις µεθοδολογίες και τις τεχνικές, που διέπουν την αποκατάσταση και διατήρηση γεωτόπων και χώρων αρχαιολογικής αξίας. Έµφαση δίνεται στην ανάπτυξη περιβαλλοντικής συνείδησης εκ µέρους των φοιτητών για τη διαφύλαξη και προστασία των χώρων αυτών.

Διάρθρωση Μαθήματος
Το µάθηµα περιλαµβάνει:

  • Παραδόσεις στην αίθουσα διδασκαλίας
  • Ασκήσεις - Εργαστήρια µε χρήση εξειδικευµένου µηχανολογικού εξοπλισµού
  • Ασκήσεις µε χρήση εξειδικευµένων προγραµµάτων Πληροφορικής
  • Ασκήσεις Υπαίθρου για την εκµάθηση των φοιτητών στις µεθοδολογίες καταγραφής και αποτύπωσης των κρισίµων παραµέτρων του γεωλογικού περιβάλλοντος που επηρεάζουν τις θέσεις ενδιαφέροντος.

Περιεχόμενα Μαθήματος

  • Γεωλογική-γεωµορφολογική κληρονοµιά (Γεώτοποι-Γεωδιατήρηση).
  • Αναγνώριση, καταγραφή, εκτίµηση και χαρτογράφηση των Γεωτόπων στην Ελλάδα. Προτάσεις διαχείρισης–Περιβαλλοντική Νοµοθεσία. Γεωδιατήρηση και περιβαλλοντική εκπαίδευση.
  • Γεωγραφικό περιβάλλον.
  • Υδατικοί πόροι, γεωλογικοί σχηµατισµοί, υδρογραφικό δίκτυο, διαβρωτικές-αποσαθρωτικές διεργασίες, προβλήµατα ακτών.
  • Ανθρώπινη κληρονοµιά
  • Ο ρόλος της γεωλογίας στην προστασία ιστορικών χώρων και µνηµείων.
  • Γεωλογικά υλικά κατασκευής ιστορικών µνηµείων. ∆οµικοί λίθοι µνηµείων. Επιλογή και προστασία τους από περιβαλλοντικές φθορές.
  • Σεισµοί, δονήσεις και άλλες επικινδυνότητες σχετικές µε τη µελέτη και προστασία µνηµείων και ιστορικών χώρων. Περιβαλλοντική γεωλογία και ιστορικοί χώροι. Η γεωλογία στα έργα του παρελθόντος.